ư Điền Duy Niên được cục nhờ cậy, ông là thành viên được mời, trước lúc đi, tôi không hề biết.
Khi nhìn thấy ông ở bến xe, tôi rất kinh ngạc, ngượng ngùng chào ông, “Chào giáo sư Điền”.
Ông ngẩn người, hỏi tôi: “Cháu... cháu đến đây...”
“Cháu cùng đi Tây Bắc với đoàn, làm nhân viên hậu cần cho hoạt động lần này”.
Ông gật đầu, “Đi nhiều nơi cũng có cái tốt”. Mặc dù lời nói có vẻ tán đồng, nhưng tôi không thấy có thành ý tán đồng.
Thứ tư, cả đoàn đến Ngân Xuyên. Đoàn khảo sát có kế hoạch đi thẳng từ Ngân Xuyên đến phía tây, đi bộ xuyên qua hai huyện, sau đó ngồi xe đi vào hẳn trong khu vực Tân Cương.
Tuyến đường lúc đầu dược định sẵn là từ Ngân Xuyên đi Tây Ninh, tôi không hiểu tại sao đến giờ lại thay đổi tuyến đường, nhưng, chính trưởng đoàn thay đổi, thì chắc chắn có lý do của ông.
Suốt cả chặng đường, tôi vừa đi vừa ngắm nhìn, vừa ngắm vừa hỏi, vừa hỏi vừa ghi chép, tôi vô cùng bận rộn, quên bẵng tất cả những sự việc không vui.
Khi đến một thị trấn nhỏ ở vùng Tân Cương, bởi đoàn khảo sát không đặt trước nhà nghỉ, mọi người đành phải thuê mười mấy phòng của dân. Thời tiết thoắt lạnh thoắt nóng, khiến mọi người khó mà thích ứng được, đặc biệt là về đêm, chỉ có thể để ở mỗi phòng một bếp là sưởi ấm.
Tôi sợ than không đủ, đến quá nửa đêm bèn tỉnh dậy để gắp thêm than.
Bên cạnh chính là phòng của giáo sư Điền Duy Niên, nửa đêm, tôi nghe thấy trong phòng ông có tiến cào tường, vội vàng chạy sang xem ông có chuyện gì. Gõ cửa hồi lâu cũng không thấy có phản ứng, tôi vội gọi trưởng đoàn cùng phá cửa.
Chúng tôi mất rất nhiều thời gian và công sức mới phá được cửa bước vào, nhìn thấy giáo sư Điền đã nằm bò dưới đất.
“Lão Điền bị bệnh tim”. Trưởng đoàn lập tức phản ứng.
Tôi vội vàng tìm thuốc trợ tim trên người giáo sư Điền nhưng không thấy, tôi cuống quá, mở va li hàng lý của ông. Ở dưới đáy va li có mấy lọ nhỏ, tôi lấy ra một hộp đưa cho trưởng đoàn, trưởng đoàn lập tức cho giáo sư Điền uống.
Tay tôi rút ra khỏi tầng dưới đáy va li, không may kéo theo một thứ gì đó, là một bức ảnh đen trắng cỡ 3x4. Ánh sáng trong phòng quá tối, tôi tiến lại gần bếp lò, nhờ vào ánh lửa, ngắm nhìn thật kỹ, bất giác ngẩn người.
Khuôn mặt trẻ trung trong tấm ảnh, trải qua bao tháng năm, giờ đã trở nên mơ hồ, nhưng thần thái và nét mặt không bao giờ thay đổi.
Giáo sư Điền uống thuốc xong, từ từ tỉnh lại, nhìn tôi và trưởng đoàn, nói vẻ hài hước, “Lại dạo qua Quỷ môn quan một vòng rồi”.
“Nếu không có Tiểu Điền, Lão Điền anh đây đã mất mạng rồi”. Trưởng đoàn chỉ vào tôi nói.
Tôi ngẩn người, tấm ảnh trong tay bị rơi vào lò than mà cũng không hay biết. Ánh lửa xanh lướt qua trước mắt, định lấy tấm ảnh đó lại, thì đã không còn kịp nữa rồi.
Trưởng đoàn quạt quạt nhẹ luồng khói ở trong lò, “Đã đốt cháy thứ gì vậy?”
